
BlackRock cho rằng robot rồi sẽ cần một tài khoản ngân hàng.
Nhà quản lý tài sản lớn nhất thế giới trong tuần này đã công bố một báo cáo nghiên cứu, lập luận rằng trí tuệ nhân tạo, chứ không phải quy định mới hay làn sóng mua vào mới từ các tổ chức, có thể trở thành một trong những động lực lớn nhất nhưng bị bỏ qua nhiều nhất đối với nhu cầu crypto. Theo công ty này, các tác nhân AI sắp bắt đầu tự thanh toán cho những thứ chúng cần, và stablecoin là công cụ được xây dựng phù hợp nhất cho vai trò đó.
BlackRock cho biết: “Khi các tác nhân trở nên có năng lực hơn và hoạt động bền bỉ hơn, các quyền đòi hỏi được chuẩn hóa đối với năng lực tính toán có thể trở thành một trường hợp sử dụng tài sản số quan trọng cho tài trợ và thanh toán lập trình được.”
Báo cáo có tiêu đề “The Machine-Native Economy” đến từ nhóm Nghiên cứu Tài sản Số của BlackRock, do Will Su và Robert Mitchnick dẫn dắt, cùng với các lãnh đạo mảng ETF cổ phiếu Mỹ và sản phẩm iShares của công ty.
Ý tưởng cốt lõi của báo cáo là một lối chơi chữ gọn gàng. BlackRock viết: “AI đại diện cho trí tuệ có nguồn gốc bản địa từ máy móc, trong khi tài sản số đại diện cho tiền tệ có nguồn gốc bản địa từ máy móc”, và lập luận rằng hai lĩnh vực này vốn dĩ luôn hướng về nhau.
Tác nhân, chứ không phải con người, mới là bên đi mua sắm
Báo cáo tập trung vào “agentic AI” — các hệ thống AI có thể tự lên kế hoạch và thực hiện những nhiệm vụ nhiều bước, gọi đến các công cụ và dịch vụ bên ngoài với mức độ can thiệp hạn chế từ con người. Đây là dạng AI không chỉ gợi ý chuyến bay cho bạn, mà còn tự đặt vé, tự thanh toán và gửi lại hóa đơn.
Kiểu tự chủ đó nhanh chóng vấp phải một vấn đề: ai đó, hoặc thứ gì đó, phải trả hóa đơn.
Các hạ tầng thanh toán truyền thống không được thiết kế cho mục đích đó. Việc mở tài khoản ngân hàng hoặc thẻ tín dụng đòi hỏi một con người có giấy tờ định danh, và mức phí của mạng lưới thẻ có thể hợp lý với một giao dịch 40 USD, nhưng không phù hợp với một lệnh gọi API chỉ trị giá một phần nhỏ của 1 cent.
Câu trả lời của BlackRock là stablecoin — các đồng tiền mã hóa được neo theo một tài sản ổn định như USD, được thiết kế để giữ giá ổn định thay vì biến động như Bitcoin. Chúng có thể lưu chuyển 24/7, thanh toán gần như tức thời và không cần giao dịch viên ngân hàng.
Theo báo cáo, khối lượng giao dịch stablecoin đã điều chỉnh đã vượt 11 nghìn tỷ USD trong năm 2025, nằm trong cùng mặt bằng với khối lượng thanh toán hàng năm của Visa và Mastercard. Dù vậy, con số này vẫn nhỏ hơn rất nhiều so với 93 nghìn tỷ USD được luân chuyển qua hệ thống chuyển khoản ngân hàng ACH truyền thống trong cùng năm, nhưng khối lượng stablecoin đã tăng trưởng khoảng 80% mỗi năm kể từ 2020, so với khoảng 8,5% của ACH.
Báo cáo viết: “Sự trỗi dậy của agentic AI và các khoản thanh toán máy-với-máy có khả năng sẽ làm gia tăng nhu cầu đối với blockchain và các hạ tầng thanh toán lập trình được khác; stablecoin, cryptoasset bản địa và các tài sản on-chain khác có thể đóng vai trò là các công cụ thanh toán và quyết toán bản địa của máy móc trên các rail này.”
Một phần của bộ máy này đã vận hành ngoài thực tế. x402, một giao thức do Coinbase xây dựng dựa trên mã web cũ và phần lớn không được dùng đến “HTTP 402: Payment Required”, cho phép một phần mềm thanh toán cho nguồn dữ liệu hoặc một lệnh gọi API ngay trong chính yêu cầu truy xuất đó, không cần tài khoản, cũng không cần con người phê duyệt.
Amazon đã tích hợp thanh toán stablecoin vào các công cụ đám mây AI của mình cùng với Coinbase và Stripe, cho phép các tác nhân tự động thanh toán cho API, nguồn dữ liệu và đặt chỗ ngay trong quá trình thực hiện tác vụ. Google cũng đã xây dựng tầng thanh toán cho tác nhân riêng của mình với sự hậu thuẫn từ Coinbase và Ethereum Foundation, mở rộng framework Agent2Agent để xử lý thẻ, stablecoin và chuyển khoản ngân hàng theo thời gian thực.
Tuy nhiên, mức độ sử dụng trong thế giới thực vẫn còn mỏng. Công ty phân tích blockchain TRM Labs đã xem xét 52,7 triệu USD giá trị thanh toán qua x402 trong năm nay và nhận thấy các tác nhân AI có thể chỉ chiếm từ 0,6% đến 7,5% giá trị đó — phần lớn lưu lượng trông giống các script tự động thông thường hơn là các tác nhân tự chủ thực sự.
BlackRock không khẳng định điều này sẽ sớm diễn ra ở quy mô lớn. Thay vào đó, công ty đang đặt cược rằng hạ tầng nền tảng đang được xây dựng trước khi thời điểm đó đến.
Vận hành AI rất tốn kém, và nhu cầu về năng lực điện toán đám mây vẫn đang tiếp tục tăng. BlackRock trích dẫn ước tính của các nhà phân tích cho rằng doanh thu cộng gộp vào năm 2030 của các bộ phận cloud thuộc Amazon, Microsoft và Google sẽ đạt khoảng 1,1 nghìn tỷ USD.
Báo cáo hình dung “compute” sẽ được đóng gói thành các hợp đồng tiêu chuẩn hóa, tương tự cách hợp đồng tương lai dầu mỏ hoặc lúa mì vận hành ngày nay, có thể được mua, bán, dùng làm tài sản thế chấp hoặc được tất toán tự động trên blockchain. Trong kịch bản này, một tác nhân AI có thể tìm kiếm mức giá rẻ nhất cho năng lực máy chủ hiện có và thanh toán trực tiếp theo từng công việc, mà không cần con người đứng ra đàm phán hợp đồng cloud.
Theo số liệu riêng của BlackRock, vốn hóa thị trường lưu hành của stablecoin đã vượt 300 tỷ USD tính đến tháng 9/2026, với hơn 11 nghìn tỷ USD khối lượng giao dịch đã điều chỉnh được luân chuyển chỉ riêng trong năm 2025. Canh bạc của công ty là các tác nhân AI, chứ không phải người dùng là con người, sẽ thúc đẩy chặng tăng trưởng tiếp theo đó khi các hệ thống tự trị bắt đầu tự thanh toán các hóa đơn của mình.





