Bukas na kinukuwestiyon ng mga kaalyado ng NATO kung dapat pa ring pamunuan ng US ang alyansa kasunod ng desisyon ni Trump na maglunsad ng mga welga sa Iran nang hindi sila kinokonsulta.
Kinukuwestiyon ng mga kaalyado ng NATO ang pamumuno ng US matapos maglunsad si Trump ng mga welga sa Iran nang hindi kinokonsulta ang alyansa, na may mga bagong hindi pagkakasundo sa gitna ng sigalot sa Gitnang Silangan na nagtutulak sa mga pinuno ng Europa na isaalang-alang ang isang hinaharap kung saan hindi na pinapatakbo ng US ang alyansa.
Sinabi ng dating embahador ng US sa NATO na si Ivo Daalder sa NPR na “may isang bagay na pundamental na nasira,” na nangangatuwirang hindi naniniwala si Trump na ang seguridad ng Amerika ay nakasalalay sa seguridad ng Europa, isang paglihis mula sa mga dekada ng lohika sa patakarang panlabas na nagsimula pa noong itinatag ang NATO.
Ang mga tensyon ay kumukulo na simula nang simulang banta ni Trump na sakupin ang kontrol sa Greenland na konektado sa NATO at sakupin ang Canada, ngunit pinalala ng giyera sa Iran ang alitan sa isang kongkretong tanong na institusyonal.
Naglunsad si Trump ng mga welga sa Iran noong huling bahagi ng Pebrero nang hindi inaabisuhan ang mga miyembro ng alyansa, at pagkatapos ay humingi ng suporta mula sa NATO upang muling buksan ang Strait of Hormuz. Tumanggi ang mga kaalyado kabilang ang Spain, France, at UK sa iba't ibang anyo, na umani ng matinding pagtutol mula sa Washington.
Pahayag ni German Chancellor Friedrich Merz sa publiko na tila walang malinaw na estratehiya ang US sa pag-alis sa Iran at na “pinahiya” ng Tehran ang Washington sa mga usapang pangkapayapaan.
Tumugon si Trump sa isang listahan ng mga kaalyado ng NATO na gusto niyang parusahan dahil sa kanilang kakulangan sa kooperasyon, kabilang ang mga mungkahing suspindihin ang Spain at ibalik ang Falkland Islands sa Argentina.
Ayon sa pagsubaybay ng crypto.news, bawat paglala ng digmaan sa Iran ay nagpabigat sa pandaigdigang merkado, kung saan ang alitan sa Hormuz ay nagtulak sa presyo ng langis patungo sa $100 at nagpaliit sa kakayahang umangkop ng Federal Reserve sa pagputol ng interes.
Kinilala ni NATO Secretary-General Mark Rutte ang mga pagkabigo ni Trump ngunit sinalungat ang mas malawak na kritisismo, sinasabing ang “malaking mayorya ng mga bansang Europeo” ay nagbigay ng suportang logistik, karapatan sa pagbabase, at overflight na nagbigay-daan sa mga operasyon ng US. “Ang ginawa ng US sa Iran, nagawa nila ito dahil maraming bansang Europeo ang tumupad sa mga pangakong iyon,” sabi ni Rutte.
Sinabi ng mga analista na nakapanayam ng NPR na hindi nila inaasahan na aalisin ni Trump ang US sa NATO, sa bahagi dahil isang batas noong 2023 ang nagbabawal sa unilateral na pag-alis. Sinabi ni dating NATO Supreme Allied Commander James Townsend na mananatili ang alyansa ngunit hinulaan: “Ito ay magiging isang European NATO, kung tutuusin. Hindi ito magiging NATO na ginagabayan ng Estados Unidos.”
Ang Germany, France, UK, at Poland ay itinuturing na pinakamalamang na bloke na mamumuno nang sama-sama. Isinasaalang-alang din ng mga opisyal ng NATO ang pagbabawas ng mga pangunahing pagpupulong ng alyansa para sa natitirang ikalawang termino ni Trump upang maiwasan ang paglikha ng mga bagong krisis.
