De Markets in Crypto-Assets (MiCA)-verordening van de Europese Unie werd op een bepaald moment geprezen als de definitieve regelgeving voor digitale activa. Echter, met het aanbreken van het financiële jaar 2026, evolueert dat verhaal snel. Tijdens de recente Paris Blockchain Week maakten beleidsmakers en juridische professionals duidelijk dat MiCA niet bedoeld was als het eindstation, en dat het de basis vormt van een veel groter, dynamischer regelgevend kader.

De sector bereidt zich voor op wat anderen MiCA 2 noemen, een geavanceerdere, gedetailleerdere en bredere herziening van de regelgeving die de digitale activamarkt in Europa beheerst. De reden achter deze volgende fase is dat, hoewel MiCA 1.0 effectief was in het beperken van de risico's van een gecentraliseerde entiteit, de technologische voorsprong de genoemde grenzen al ver overschreden heeft.

Het Concept van Regulerende Iteratie

EU financiële wetten staan niet stil. Het zou vrij eigenaardig zijn, zoals Peter Kerstens, Senior Adviseur van de Europese Commissie, in Parijs opmerkte, om een kader van deze omvang geen tweede fase van enig groot belang te laten hebben. De trend in Brussel is naar 'versiebeheer van regelgeving' – dat wetten moeten worden gezien als software, die periodiek moet worden herzien om compatibel te blijven met het besturingssysteem van de wereldwijde financiën, dat zich in een zeer snel tempo ontwikkelt.

De MiCA 1.0 werd ontworpen in een wereld waar falende gecentraliseerde exchanges en de-pegging risico's van stablecoins de boventoon voerden. MiCA 2 daarentegen wordt ontwikkeld om de kwestie van gedecentraliseerde protocollen, het tokeniseren van traditionele financiën en systemische risico's aan te pakken die optreden wanneer blockchain sterk verweven is met de bredere economie.

Vier Primaire Drijfveren voor MiCA 2

De vraag naar een nieuw kader is het resultaat van vier belangrijke marktsegmenten die ofwel niet werden gedekt door de initiële wetgeving, ofwel slechts gedeeltelijk werden behandeld.

I. Autonome Systemen en Gedecentraliseerde Financiën (DeFi).

De meest opvallende lacune in het bestaande MiCA-kader is DeFi. De initiële regelgeving ging uit van het bestaan van een rechtspersoon, die identificeerbaar is in elk van de financiële diensten en aansprakelijk, geauditeerd en verantwoordelijk is. DeFi-protocollen die opereren op smart contracts en via Decentralized Autonomous Organizations (DAO's) zijn niet op dit model gericht.

De beoordeling die hierna zal worden gepresenteerd, moet de zogenaamde activiteitengebaseerde regulering tot stand brengen. In plaats van een CEO verantwoordelijk te stellen, zouden toezichthouders zich kunnen richten op technische dienstverleners, kernontwikkelaars die de code onderhouden, of de front-end interfaces, die direct in contact staan met EU-gebruikers.

II. De Proliferatie van Real-World Assets (RWA)

Met de tokenisatie van real-world assets, zoals onroerend goed, staatsobligaties, private equity en andere, tegen 2026, verschuift het concept van een randverschijnsel naar een institutionele strategie. Deze activa bevinden zich in een regelgevend grijs gebied tussen MiCA en de Markets in Financial Instruments Directive (MiFID II).

MiCA 2 zal duidelijkere, efficiëntere wegen bieden voor getokeniseerde effecten, waarbij een enkele digitale obligatie vandaag de dag onderworpen kan zijn aan verschillende Europese rechtssystemen – een aanzienlijke belemmering voor breder institutioneel gebruik.

III. Staking, Opbrengst en Schaduwbankieren.

Staking is uitgegroeid tot een miljardenbedrijf, maar de juridische status ervan verschilt per lidstaat. Sommigen beschouwen het als een technische dienst, terwijl anderen het zien als een financieel product dat vergelijkbaar is met een spaarrekening met hoge rente.

Toezichthouders maken zich steeds meer zorgen dat staking-as-a-service providers opereren als schaduwbanken, zonder kapitaalvereisten. Er wordt verwacht dat er in de toekomst een formele taxonomie zal worden ontwikkeld, die zuivere netwerkvalidatie en custody yield-producten die aan particuliere beleggers worden verkocht, zeer duidelijk van elkaar zal scheiden.

IV. Milieu-, Sociale en Governance (ESG) Standaarden.

De EU is toegewijd aan de Green Deal, die stevig doordringt in de cryptosector. Hoewel de oorspronkelijke MiCA slechts eenvoudige openbaarmakingen van milieu-impact op consensusmechanismen bevatte, wordt verwacht dat MiCA 2 veel strenger zal zijn. Dit kan gestandaardiseerde koolstofboekhouding van alle genoteerde activa en stimulansen voor protocollen die gebruikmaken van hernieuwbare energie of energie-efficiënte modellen zoals Proof of Stake omvatten.

De Juridische Routekaart: De Herzieningsclausule van 2027

MiCA 2 is niet langer alleen een idee; het is daadwerkelijk wet! De eerste MiCA-wet bevat een officiële herzieningsclausule die stelt dat de Europese Commissie uiterlijk 30 juni 2027 een volledig rapport moet indienen.

Dit rapport zal dienen als een volledige 'Staat van de Unie' voor de status van de Europese crypto-regulering. Het rapport zal beoordelen hoe de huidige regelgeving heeft gewerkt om misbruik van de markt te voorkomen en of deze innovatie heeft bevorderd of belemmerd. Waar grote lacunes in de regelgeving zijn, wordt verwacht dat de Commissie formele wijzigingen zal voorstellen in toekomstige wetgeving.

De planning is duidelijk: 2026 zal de tijd zijn voor discussie en debat; 2027 en 2028 zullen de jaren zijn om de wet te schrijven en te implementeren. Er is dus een belangrijk venster van mogelijkheden voor alle belanghebbenden om deel te nemen aan openbare consultaties en dialoog om de uiteindelijke uitkomst vorm te geven.

Strategische Implicaties voor Deelnemers aan de Sector

MiCA 2 zal kansen creëren en zal ook verdere flexibiliteit op lange termijn vereisen voor EU-bedrijven die zaken doen in de EU.

Gecentraliseerd Toezicht: Er is momenteel veel steun voor de oprichting van één toezichthouder op EU-niveau vanuit Brussel. Momenteel staan bedrijven onder toezicht van nationale toezichthouders (zoals de Franse AMF of de Duitse BaFin). MiCA 2 zou de verantwoordelijkheden van de Europese Autoriteit voor Effecten en Markten (ESMA) mogelijk kunnen uitbreiden met betrekking tot het toezicht op grote "systemisch belangrijke" cryptobedrijven.

Operationele Veerkracht: Het complianceproces verschuift van een traditioneel KYC-model naar het aantonen van technische robuustheid, zoals het bewijzen van smart contract-beveiliging en de veerkracht van cross-chain bridges via een onafhankelijke audit.

Wereldwijde Concurrentiekracht: De EU concurreert momenteel met veel flexibelere rechtsgebieden, zoals het VK, de VAE en Hong Kong. Het is voor toezichthouders belangrijk dat overdreven belastende regels geen "braindrain" van talent uit de EU naar deze landen veroorzaken. Het doel is het "Goudlokje"-effect te bereiken: adequate consumentenbescherming bieden, terwijl voldoende flexibiliteit wordt toegestaan om echte innovatie te ondersteunen.

Conclusie: Naar een Levend Regelgevend Kader

De primaire focus van recente gesprekken in zowel Parijs als Brussel is dat cryptocurrency-wetgeving niet langer een "eenmalige" situatie is; de EU heeft erkend dat de cryptocurrency-markt functioneert als een vloeiende, 'levende' entiteit, en daarom vloeiende regelgeving moet hebben.

Naarmate MiCA 2 (of de doelspecifieke wijzigingen daarvan) wordt geïntroduceerd, erkent de industrie dat crypto-regulering binnen Europa volwassen wordt. Het "Wilde Westen" van crypto wordt vervangen door een robuuste omgeving van institutionele kwaliteit, waar compliance niet langer alleen een wettelijke vereiste is, maar nu een duidelijk concurrentievoordeel vertegenwoordigt binnen de meest gevestigde digitale activamarkt wereldwijd.